enyxynematryx

นีโอภิกขุกับสมภารแอนเดอร์ตัน

leave a comment »

mtx-004The Matrix: Reloaded และ Minority Report ออกฉายห่างกันไม่ถึงปี หนังสองเรื่องนอกจากตั้งคำถามกับห้วงการระลึกรู้ของมนุษย์ด้วยเรื่องราวชวนติดตามและชั้นเชิงการเล่าที่หวือหวาเหมือนกันแล้ว หนังทั้งสองเรื่องยังคล้ายจะเอาใจคนดูด้วยภาพความคมสัน แต่น่าเกรงขาม บวกกับการใช้ปฏิภาณของหนุ่ม ๆ กับวีรกรรมการค้นหาตัวเองของพวกเขา เหมือนกันเสียอีก ย้อนกลับไปเมื่อสองทศวรรษก่อนหน้านี้ ภาพลุก(สกายวอล์คเกอร์) สลัดผ้าคลุมสีมอซอทิ้งเพื่อความเก๋า เร้าความขลังและเข้าชุดกับรัศมีสีเขียวของดาบอาจนับเป็นภาพต้นแบบของหนุ่มทิพย์กับการผจญภัยทางจิตวิญญาณ แตไม่ว่าชะตากรรมมนุษย์จะมาในรูปลิขิตผูกพันกับการเป็นเจได หรือ การเป็นผู้ปลดปล่อยสังคมมนุษย์จากการเป็นทาสอภิมหาคอมพิวเตอร์ หรือ เพียงแค่เป็นการคุกคามจากช่องว่างของเทคโนโลยี ทั้งหมดล้วนเป็นการยืนกรานกับถึงการมีอยู่ของมนุษย์

ใน The Matrix: Reloaded นีโอ(Neo)มักห่มคลุมกายด้วยอาภารณ์สีดำหัวจรดเท้า การตัดเย็บเป็นการผสมผสานแบบแผนโรมันเข้ากับพื้นถิ่นเอเชีย เมื่อดูจาก คอปกเสื้อ และ ความยาวจดตาตุ่มของเสื้อคลุม(หรือกระโปรง) การแต่งองค์เช่นนั้นดูไปก็คล้ายผู้ถือศีล-ออกบวช จะผิดกันแต่เพียงนักบวชจริง ๆ ยุคปัจจุบันบินเหมือนซุปเปอร์แมนไม่ได้ และเพลงมวยไม่เด็ดพอฟัดพอเหวี่ยงกับบรู๊ซ ลี เหมือนนีโอ จริงอยู่เชิงบู๊เหล่านั้นเป็นเพียงกระผีก นีโอปวารณาตนดั่งศูนย์รวมจิตใจคณะพรรค การจาริกแสวงหาตัวตนของเขาดูเหมือนไม่ต่างจากการฝ่ากระแสทุกข์ข้ามมหานทีสีทันดร หนังยังกล่าวอ้อม ๆ ด้วยว่าการปฏิสันฐานกับเทพพยากรณ์ย่อมเหมือนได้รับพรอันประเสริฐเป็นกุญแจเปิดประตูหลบออกจากโลกียภพ

จอห์น แอนเดอร์ตั(John  Anderton)ก็นุ่งดำห่มดำใน Minority Report แต่มีรูปลักษณ์การตัดเย็บและเนื้อผ้าหลากหลายกว่า ตั้งแต่เสื้อยืด คอกลมสีดำ(อวดความกำยำจากมัดกล้ามของทอม ครูซ) ชุดหนังเยินด้าน ไปจนถึงผ้าซับเหงื่อของชุดออกกำลังกายพร้อมหมวกตวัดคลุม-ทบจากคอเสื้อ โดยที่เครื่องทรงอย่างหลังนี้เปลี่ยนบุคลิกแอนเดอร์ตันเป็นคนจรหมอนหมิ่นความหักเหในบทชีวิตของแอนเดอร์ตันเป็นอุทาหรณ์คอยฉุดตรึงความจดจ่อของคนดู

แอนเดอร์ตันสั่งสมบารมีจากการเป็นเจ้าหน้าที่ยับยั้งเหตุฆาตกรรม บทบาทดังกล่าวยังเป็นตัวหล่อเย็นมิให้เขาอกแตกตายเพราะเลนร้อนอันมีการหายตัวไปของลูกชายเป็นตัวโหมไฟ ภาพความเป็นผู้นำฝูงแกะของแอนเดอร์ตันไม่ได้มาในรูปการครองพัสตราภรณ์เยี่ยงผู้ทรงศีลสวนสนามในมหกรรมกีฬาโอลิมปิกดุจเดียวกับนีโอ แอนเดอร์ตันขลังขึ้นมาเพราะวีรกรรมการพลีตนพิสูจน์ศรัทธาอันแรงกล้า แอนเดอร์ตันดูจะเด่นล้ำนีโอ หากมองว่าเขาหาได้มีคุณวิเศษอันใดติดตัว นอกจากความมุ่งมั่นบ้าบิ่นในการเอาชนะข้อจำกัดแห่งความเป็นปุถุชนเพื่อบรรลุผลแห่งการประกอบกุศลกรรม และพิทักษ์เนื้อนาบุญแห่งความเป็นมนุษย์ ข้อเท็จจริงดังกล่าวคือดัชนีบ่งชี้ว่า การจำกัดความว่าผู้ใดคือผู้เจริญศีลบนจอภาพยนตร์จะยึดจากอาภรณ์นุ่งห่มหาได้ไม่ แต่ต้องพิจารณาจากจริยวัตรการรณรงค์ทางจิตวิญญาณขณะอยู่นอกเครื่องแบบเป็นสำคัญ

ตามท้องเรื่องของ The Matrix นีโอตาสว่างกับสารสนเทศที่ว่า ทั้งหมดทั้งหลายแห่งชีวิตตนเป็นเพียงมิติสร้างจากคอมพิวเตอร์ รสชาติแห่งนาฏกรรมอันบังเกิดแก่ขันธ์ต่าง ๆ มาจากการปรุงแต่งและอัดประจุสัญญาณโดยกลไกบางอย่าง ต่อมานีโอก็เข้าร่วมในสงครามปลดแอกความรู้ความคิดต่อสัจธรรมและพบทางสู่ปัญญาญาณ เขาหยั่งรู้แรงโน้มถ่วง เขาบิดโค้งเวลาได้ ปราการด่านสุดท้ายของเขาเหลืออยู่เพียงการมีศรัทธาอันคลอนแคลนต่อความเชื่อที่ว่าตัวเขาคือ “ผู้ปลดปล่อย”(the One) The Matrix ภาคแรกเล่าถึงงานหินของนีโอในการหยั่งวัดขอบเขตmtx-002เดชานุภาพแห่งตนภายในเอกภพเมตริกซ์ คู่ต่อกรของนีโอมีตั้งแต่ระดับหางแถวไปจนถึงหัวหน้าใหญ่ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสมิธนักไล่ล่าตัวป่วนระบบ ในภาคสองเขาเสกกองทัพขึ้นมาตะลุมบอนกับนีโอได้เพียงแค่พลิกฝ่ามือ ขุมอำนาจมหึมามีพลังเลื่อนไหลซอกซอนไปทั่วสรรพางค์คอยล้อมกรอบและรังควาน แถมยังมีองคาพยพยิบย่อยคอยจับความเคลื่อนไหวและตอดเล็กตอดน้อยนีโอ กว่าภารกิจจะลุล่วง นีโอ ตรีนิตี้ และมอร์เฟียสต้องฝ่าดงศัตรูสารพัดรูปแบบ ท้ายที่สุดนีโอต้องบุกเข้าศูนย์กลางเมตริกซ์เพื่อสังคายนาระบบบัญชาการของคู่อาฆาต

matx-001ทุกอย่างดูเหมือนจะราบรื่น หากไม่ติดขัดอยู่ตรงอุปสรรคตามคำทายทักซึ่งแว่วเข้าหูนีโอมานานแล้วถึงความเจ็บปวดแสนสาหัสที่เขาต้องเจอเมื่อล่วงสู่หัวใจแห่งเมตริกซ์ จริงอยู่ นีโอเกิดความละล้าละลังในการเลือกวิสัชนาแก่ปุจฉาที่ว่าสัปบุรุษอย่างเขาพึงสละความสุขส่วนตนเพื่อแลกกับความอยู่รอดของผู้อื่นหรือไม่

แต่ด้วยภาพผู้รู้ไถ่บาป(savior)เป็นที่ประจักษ์ในตัวนีโอมาเนิ่นนานก่อนการมาถึงของวิกฤติ ดังนั้น การเลือกทางแพร่งดังกล่าวจึงไม่ถือเป็นเรื่องบีบหัวใจนีโอ เขาเป็นศูนย์กลางยึดเหนี่ยวจิตใจก็จริง แต่การลองเชิงจากเล่ห์กลปีศาจก็หาใช่กงการของเขาต้องมาแก้ลำ กล่าวให้ถึงที่สุด การสยบอยู่ในภพจอมปลอมเป็นสิทธิ์ของมนุษย์ หากมนุษย์เห็นดีเห็นงามจะขังตัวในโลกลวงตา เพื่อเป็นอิสระจากทุกข์-สุขตามอัตภาพอันเป็นมงคลพรจากธรรมชาติ และพานพบแต่ความสมหวังเสมอต้นเสมอปลายเหมือนอยู่ในห้วงความฝันแสนหวาน เงื่อนไขดังกล่าวไม่ผิดจะเป็นแอปเปิลผลฉ่ำคอยยั่วยวนอดัมกับอีฟแห่งโลกอนาคตจนปล่อยตัวเผลอใจไปกับความหอมหวลของมายาโลกสำเร็จรูปจากการเนรมิตโดยเทคโนโลยีและมีจักรกลคอยคิดแทน สืบสานชีวิตแทน เหล่าผู้สืบทอดในสมาพันธ์ไซออนจำต้องระแวดระวังมิให้ความล้ำหน้าของเทคโนโลยีที่พวกตนนำมาเป็นเครื่องอำนวยการดำรงชีพและยืมมือไว้ต่อกรกับศัตรูจักรกล ย้อนกลับมาบงการพวกตน

mtx-009นีโอถือเป็นตัวอยู่ไม่สุข เขาตื่นขึ้นมาโดยรู้อยู่แล้วถึงความพ่ายแพ้ในภายภาคหน้า และได้แต่ยืดวาระสุดท้ายด้วยการพยายามยับยั้งภยันตรายที่รังควานห้วงสังหรณ์ของเขาอยู่ไม่เว้นวายมิให้มาถึง เขาพอจะรู้ถึงความสาหัสสากรรจ์ของภารกิจที่รอเขาอยู่เบื้องนอกปากทวารอาณาจักรไซออน แต่ก็ปลงใจออกไปโรมรันกับเหล่าวายร้ายดิจิตอล ด้วยวรยุทธอันเยี่ยมยอด นีโอจึงกำราบนักรบฝ่ายตรงข้ามได้อย่างงดงามเหนือชั้นชนิดหากคนเหล็กมาเห็นเป็นได้ขอปิดฉากภารกิจในฐานะเครื่องจักรนักสู้และนำความแกร่งประจำกายไปเอาดีกับการตีไข่ในฐานะพ่อค้าข้าวไข่เจียวแทน

นีโอมุ่งมั่นองอาจผิดมนุษย์มนา ไม่เคยมีสะเก็ดจากสมรภูมิที่อยู่ลึกเข้าไปในระดับจิตวิญญาณจากการพันตูระหว่างตัวเขากับบาปอันเนื่องมาจากการตกบันไดพลอยโจน กระเด็นกระดอนออกมาจากจิตใจให้เห็น เมื่อปราศจากการตัดกำลังโดยด้านมืดในตัว มารผจญของนีโอจึงมาจากนอกตัวเขาเท่านั้น การประจันบานทางศีลธรรมของ The Matrix จึงผูกติดอยู่กับฉากประลองยุทธอันอลังการ โดยแทบไม่มีร่องรอยการต่อสู้ให้เห็นตามรายทางการพัฒนาของตัวละคร นับเป็นการเติบโตทางจิตวิญญาณหาที่ไร้การเหลียวแลจากหนังเสียจริง ๆ ตัวละครมนุษย์ใน The Matrix ล้วนไม่ดีไม่เลวจนออกนอกหน้า เว้นก็แต่ไซเฟอร์เสรีชนผู้ทรยศพวกพ้องเพื่อหวนกลับไปมีชีวิตรื่นรมย์ในเมตริกช์ในภาคแรก ผู้ร้ายใน The Matrix หากไม่เป็นชุดคำสั่งปฏิบัติการก็เป็นมนุษย์ผู้ถูกชุดคำสั่งครอบงำ ในเมื่อชาวสมาพันธ์ต่างเป็นคนดีเสมอหน้ากัน ความเป็นเต็งหนึ่งจึงต้องวัดกันที่ความเสียสละ

mtx-007

อันที่จริงนีโอฉายแววผู้ไถ่และพร้อมจะอุทิศตัวมาตั้งแต่เมื่อครั้งดำรงชีพอยู่ในเมตริกซ์ เสียแต่เพียงไม่มีใครในชุมชนเมตริกซ์เอาด้วยกับเขาเพราะการอยู่แบบตัวใครตัวมัน เหตุดังนั้น ฐานภาพแห่งผู้ปลดปล่อยจึงถือเป็นเพียงการสมนาคุณแก่ผู้ใดก็ตามที่ถึงพร้อมด้วยศรัทธาต่อความเป็นมนุษย์ ในรูปโอกาสเข้าถึงประสบการณ์อันสูงส่ง ทั้งนี้ทั้งนั้นมิได้หมายความว่าวีรกรรมของนีโอจะไม่มีความสูงส่ง น่าสรรเสริญในตัวเองไปเสียทั้งหมด เพียงแต่การได้เห็นนีโออาศัยเครื่องทรงหัวมังกุดท้ายมังกรบังหน้า ขณะที่สกายวอล์คเกอร์ก็ยังคงห่มกายด้วยผ้าทอในครัวเรือน ส่วนบัค โรเจอร์ก็สวมชุดสแปนเด็กซ์ไปตามใจชอบนั้นสร้างความค้างคาและเป็นเหตุให้ต้องหาความกระจ่างแก่ความเป็นทิพยบุคคลขนานแท้ในโลกภาพยนตร์ โดยยึดกฤษดานุภาพ มโนกรรม และ รูปลักษณ์ เป็นเกณฑ์สอบหากระบวนการคว่ำปีศาจ กดหัวด้านมืด และขุดหลุมฝังนรกส่วนตัวในใจตนของอภิมนุษย์เหล่านี้ เพื่อพิสูจน์สมมติฐานที่ว่าหากปราศจากการคุกคามจากภาวะเสื่อมทรามทางจริยธรรมและอันตรายซึ่งหน้า กระบวนการก่อกำเนิดวีรบุรุษภายใต้สัจธรรมและอำนาจชนิดใหม่มีความเหมือนหรือต่างกับการที่หน่วยประมวลผลต้องรอการอ่านข้อมูลจากแผ่นดิสก์ก่อนการปฏิบัติงานทุกครั้ง

ต่างว่านีโอเป็นดั่งหน่อพุทธางกูร(the budding Buddha) ความกล้าหาญขั้นเอกอุของเขาแปรรูปมาจากพลังขุมใด ในเมื่อเขาไม่มีบาดแผลจากอดีต หรือ ต้องเผชิญการตกระกำลำบากมาก่อนจนเกิดแรงบันดาลใจให้ปวารณาตัวมาเป็นผู้กอบกู้โลกมนุษย์ ไม่แต่เท่านั้น ในกาลต่อมานีโอก็ไม่เคยลิ้มรสเภทภัยคับขันขนาดเป็นตายเท่ากัน ว่าไปแล้ว ถึงวลีที่ว่าคนกำหนดหรือจะสู้ฟ้าลิขิตจะไม่หลุดออกมาจากปากนีโอตรง ๆ แต่เศษเสี้ยวความคิดความเห็นต่างกรรมต่างวาระของเขาในหนังเมื่อปะติดปะต่อเข้าด้วยกันก็เป็นเช่นนั้น ความเป็นไปทั้งหลายทั้งหลายในสายตาเขาจึงไม่ได้อยู่ที่การมีสิทธิ์หรือไม่มีสิทธิ์เลือก แต่อยู่ที่เรียนรู้ อยู่ที่ยอมรับ จับให้ได้ไล่ให้ทันเส้นสนกลในในแต่ละทางเลือก ไม่น่าเชื่อว่ายอดคนอย่างนีโอจะยอมดักดาน ขอเป็นเบี้ยให้พระพรหมจับเดินเล่นเอาตามอำเภอใจเช่นนี้

mnr-rpt-004ตัวละครในงานมหากาพย์ย้อนยุคทั้งหลายฉายแววนักบุญจากการเอาตัวเข้าแลก แบกรับความทุกข์ทรมานจากการถูกกดขี่ข่มเหงโดยอำนาจชนิดใดชนิดหนึ่ง ในภาค Reloaded แม้จะเห็นนีโอถึงกับเลือดตกยางออกอยู่หนึ่งครั้งจากฉากการต่อสู้นับไม่ถ้วน ทว่าเส้นเลือดของมนุษย์ไม่ได้หยุดอยู่แค่หนังกำพร้าหากฝังเชื่อมไปถึงหัวอก แต่คีอานู รีฟส์ในมาดนีโอดูตื้นเขินเกินกว่าจะมีธาตุความเป็นคนอยู่ในสายเลือด ยังมีอีก ตรีนิตี้และมอร์เฟียสต้องโอ้โลมปฏิโลมนีโออยู่ถึงสองครั้งสองครากว่าเจ้าตัวจะรู้ว่าความลับคับอกเนื่องจากความกลัวและสับสนมีหน้าตาเป็นอย่างไร นอกจากนี้ ยังมีอีก 2 เหตุการณ์บ่งบอกถึงภาวะน้ำท่วมปากของนีโอและปล่อยสถานการณ์เลยตามเลย แทนการกระโจนเข้าเสี่ยงเป็นเสี่ยงตายกับบุคคลอื่น เขาอาจดูน่าเลื่อมใสในชุดผู้ถือบวช แต่เอาเข้าจริงนีโอออกจะคล้ายวีรบุรุษเดียวดายมากกว่าจะเป็นนักบุญผู้เปี่ยมอนุโมทนาจิตในฉากจบของหนังจะเห็นนีโออยู่ในมาดทิดสึกใหม่ ดูอิ่มเอิบ ผ่องแผ้ว และรู้เท่าทันความสัมพันธ์ฉันท์ไก่เห็นตีนงู งูเห็นนมไก่ระหว่างตนกับพลังมุ่งร้ายที่กำลังรุกล้ำแนวป้องกันของสมาพันธ์ไซออน เขาสลัดคราบบรรพชิตทิ้งชั่วคราวและเผ่นแน่บออกจากคลองจักษุคนดูไปก็ ไม่รู้ว่านักสู้เต็มตัวหมาด ๆ รายนี้จะรับมือข้าศึกผู้คิดลองดีกับวิญญาณบริสุทธิ์ของเขาในการปะทะที่จะเกิดขึ้นไม่กี่อึดใจข้างหน้า ด้วยท่าที่แบบใด นีโออาจหันมาขอเอาดีกับการเป็นวีรบุรุษสำราญก็เป็นได้

mnr-rpt-010วิบากกรรมของ จอห์น แอนเดอร์ตันใน Minority Report ดูจะมีภาษีกว่านีโอในเชิงจิตวิญญาณเพราะเขามีศึกในให้ต้องกำราบอยู่เนืองนิจ นอกเหนือไปจากศึกนอกให้ราวี เขาอาจเพลิดเพลินอยู่หน้าจอภาพนิมิตเพื่อดักสกัดสัญญาณมรณะ ด้วยความเจนจัดราววาทยากรนำการบรรเลงต่อหน้าวงซิมโฟนี แต่พอตกค่ำหากไม่หมดเวลาไปกับการดูภาพเก่า ๆ ของภรรยาและลูกซ้ำไปซ้ำมา แอนเดอร์ตันก็จะออกท่อม ๆ ไปไปตามถนนเพื่อหายามาเสพ เขาไม่อาจเข้าใกล้คนที่เขารัก และไม่อาจผลักความหมองไหม้พ้นไปจากอก ทั้ง ๆ ที่รู้อยู่แก่ใจว่าความว้าวุ่นมีพลังครอบงำร้ายกาจเพียงใด แอนเดอร์ตันข่มตานอนไม่ลงเช่นเดียวกับนีโอ แต่ไม่ใช่เพราะวิตกถึงอนาคต แต่เป็นเพราะอดีตของเขาไม่ยอมหลับไหล

mnr-rpt-021โลกของแอนเดอร์ตันเป็นทุรยศ ผู้คนจ้องจะหักหลังและพร้อมจะขย้ำกันและกัน(ในสายตาแอนเดอร์ตัน ไม่มีความแตกต่างระหว่างแค่ “เล็ง” และ “พร้อม” จะลงมือจนลุแก่อกุศลกรรม) ยิ่งลูกชายมาหายตัวไปอีก มุมมองต่อโลกของเขาก็ยิ่งถูกเบี่ยงบีบจนมีแต่ด้านเลวร้าย เขาบากหน้าอยู่ในสังคมได้เพราะยังมีภารกิจการป้องปรามอาชญากรรมเป็นเครื่องยึดเหนี่ยว กล่าวให้ถึงที่สุด ชีวิตแอนเดอร์ตันมีไว้นับถอยหลังมากกว่ามีไว้เติมเต็ม

คุณลักษณ์สัปบุรุษของแอนเดอร์ตันเป็นที่ประจักษ์แก่สายตาคนดูชนิดไม่ต้องตีปริศนาธรรมให้ยุ่งยากจากภาพที่เขาจำเจอยู่กับความเสื่อมทรามของโลกอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน มากพอ ๆ กับภาพบาดแผลไร้หนทางเยียวยาเนื่องจากฝังใจอยู่กับห้วงเวลาอันไม่อาจหวนคืน แอนเดอร์ตันจมปลักอยู่กับสภาวการณ์และเงื่อนไขเหล่านี้จนไม่มีแก่ใจเหลือบแลโลกภายนอกเพื่อมองหาแสงสว่างแห่งความสงบและรื่นรมย์ ณ ปากอุโมงค์แห่งประสบการณ์เลวร้าย เมื่อนำภาพอันน่าสังเวชโยงเข้ากับการเนื้องานของมือปราบขี้ยาก่อให้เกิดข้อเทียบแย้งอันคมคาย เพราะเท่ากับว่าในการหยุดยั้งอาชญากรรมแห่งอนาคต กลับต้องฝากความหวังไว้กับมืออาชีพผู้แทบจะเป็นอัมพาตทางใจไปแล้วเพราะความเจ็บช้ำจากอดีต ค่อยยังชั่วที่หนังมีฉากการต่อสู่มาคอยเจือจางความเป็นนัวร์ของหนังเนื่องจากทฤษฎีตามเนื้อเรื่องลงบ้าง โดยเฉพาะฉากวิ่งสู้ฟัดในโรงงานผลิตรถยนต์ระหว่างแอนเดอร์ตันกับคู่กัดตัวฉกาจ(รับบทโดย คอลิน ฟาร์เรล) หลังจากประมือกันพักใหญ่ แอนเดอร์ตันก็เพลี่ยงพล้ำพลัดตกลงไปในสายพานการผลิตอยู่ชั่วอึดใจก่อนค่อย ๆ เผยอตัวขึ้นมาอีกครั้งในห้องโดยสารรถสปอร์ตคันเอี่ยมอ่องประกอบเสร็จสด ๆ ร้อน ๆ แล้วทั้งคนทั้งรถก็แล่นฉิวออกจากโรงงาน เหตุการณ์หน้าสิ่วหน้าขวานดังกล่าวส่อถึงศักยภาพในการลื่นไหลตัวเองไม่ยึดติดกับสังขาร และจิตวิญญาณอันทรหดของแอนเดอร์ตัน อีกทางหนึ่งคนดูยังจะได้เห็นพริ้ววาวระยับของขนปีกกระพือส่งพาหนะแห่งอนาคตทะยานออกจากปลายสายพานการผลิต

อาการหมดอาลัยตายอยากหลังผ่านโศกนาฏกรรมทั้งในฐานะพ่อและสามี ช่วยย้ำเตือนความเป็นปุถุชนของแอนเดอร์ตันจนไม่น่าเชื่อว่าคนอย่างเขาจะยังมีแรงใจลุกขึ้นมาผจญภัยทางจิตวิญญาณกับการมีผุ้ชุบมือเปิบจากด้านมืดของเขาได้ ความงัวเรื่องลูกหายไม่เพียงยังไม่หาย หนำซ้ำยังสร้างความควายขึ้นมาอีก ศรัทธาที่เขามีต่อพรีไครม์(Pre-Crime)อันนับเป็นเยื่อใยเส้นสุดท้ายเหนี่ยวนำชีวิตเขาไว้ยังมีอันสะบั้นลง จากที่เคยยึดถือภารกิจภายใต้อุปถัมภ์ของพรีไครมเป็นสรณะ จากที่เคยเลื่อมใส ภักดีต่อพรีไครมอย่างไร้ข้อกังขามาตลอด วันดีคืนดีพรีไครมก็หันมาแว้งกัดเขา มือปราบหน้าหยกตกที่นั่งแกะดำในชั่วข้ามวัน

mnr-rpt-012หลังจากใบ้รับประทานกับภาพจากนิมิตพรีค็อกบนจออันเป็นการฟ้องกันซึ่งหน้าว่าเขาคืออาชญากร ถึงคราวที่แอนเดอร์ตันกลายเป็นฝ่ายถูกล่าบ้างหลังจากเป็นผู้ล่ามาก่อน เขายังต้องแข่งกับเวลาในการแก้ปริศนา และล้างภาพจากอนาคตมิให้ออกมาในรูปการณ์ตามที่ระบบซึ่งในวินาทีนั้นเขายังไว้เนื้อเชื่อใจได้พยากรณ์ไว้ พลันที่ข้อมูลอาชญากรรมในภายภาคหน้าของเขาถูกประโคมสู่สาธารณะแอนเดอร์ตันก็กลายเป็นส่วนเกินรอการกำจัดของโลก เขาจำต้องถอดหัวโขนทั้งมวลเพื่อขจัดความเป็นแอนเดอร์ตันไม่ให้หลงเหลือ ไม่ว่าจะในฐานะสามี พ่อ หรือมือกฎหมาย แม้แต่การเป็นอิสรชน เพื่อมิให้ระบบสืบสาวถึงตัวเขาได้  ถึงตรงนั้นเท่ากับว่า แอนเดอร์ตันถูกขนาบอยู่ตรงกลางระหว่างอดีตอันไม่อาจหวนคืนและอนาคตต้องคำสาป ขวัญกำลังใจของเขาป่นปี้ไม่เหลือดี เครื่องทุ่นแรงในการกอบกู้ตัวตนมีเพียงตัวเปล่า ๆ เขาต้องนับหนึ่งใหม่บนหนทางการเป็นคน แอนเดอร์ตันได้เข้าพบและรับลายแทงคู่มือการผจญภัยจากศาสดาพยากรณ์เช่นเดียวกับนีโอ ในรายของแอนเดอร์ตันเธอคือ ดร.ไอริส ไฮน์มาน(Dr. Iris Hineman) ผู้ได้ชื่อว่าเป็นมารดาระบบอัพโหลดนิมิตรพยากรณ์เพราะเธอมีส่วนอยู่ครึ่งหนึ่งในการให้กำเนิดพรีไครม์

ดร.ไฮน์มานได้มอบวัตถุมงคลชิ้นสำคัญแก่แอนเดอร์ตันนั่นคือ สารสนเทศเกี่ยวกับ minority report ปูมบันทึกความลักลั่นระหว่างนิมิตของพรีค็อกทั้งสาม เนื่องจากพรีค็อกแต่ละรายจะตีความเหตุการณ์เดียวกันออกมาไม่เหมือนกัน หาต้องการอ่านอนาคตให้กระจ่าง แอนเดอร์ตันจำต้องดักจับกระแสทัศน์ของผู้มีอัจฉริยภาพสูงสุดในหมู่พรีค็อกซึ่งก็คือ อกาธาในการกอบกู้สถานภาพของตน ไม้ซีกอย่างแอนเดอร์ตันต้องงัดกับไม้ซุงของระบบเพื่อคลำหาจุดอ่อน การเสาะหาช่องโหว่ของระบบซึ่งตนเคยบูชามาก่อนนับเป็นงานเข็นครกขึ้นภูเขาเพื่อชี้ชะตาของตนเองและชดใช้กรรมแก่ผู้ที่ถูกเขาลากคอเข้าคุกอันเป็นผลจากการปกปิดข้อบกพร่องของระบบ ทั้งที่จริงคนเหล่านั้นอาจเป็นผู้บริสุทธิ์

mnr-rpt-0082ถึงจะถูกรุมทึ้งโดยความอ่อนแอทางจริยธรรมอันเป็นข้อด้อยตามธรรมชาติของมนุษย์ทั้งในชีวิตส่วนตัวและในการทำงาน แต่แอนเดอร์ตันไม่เคยหมดศรัทธาต่อความยุติธรรม มีแต่ผู้ตั้งมั่นจะผดุงความดีงามเท่านั้นจึงยังคงความแน่วแน่ในเส้นทางการจาริกอันลำเค็ญ มีแต่ผู้ผ่านการจาริกเช่นนั้นจึงได้มาซึ่งกฤษดานุภาพดุจเดียวกับโฆษบุรุษผู้มาโปรดสัตว์ด้วยการลงเรือลำเดียวกันและลงแรงพายงัดรัฐนาวาจิตวิญญาณฟันฝ่ายอดคลื่นแห่งอธรรม ครั้งหนึ่ง ดร.ไฮน์มานกล่าวเตือนสติแอนเดอร์ตันว่า“ก่อนพบทางสว่างบางครั้งก็ต้องงมโข่งอยู่ในความมืด” เพื่อมิให้เขาประมาทและถอดใจกับภัยใกล้ตัว แอนเดอร์ตันเผชิญการคุกคามทางกายภาพ(ถูกขัง) เช่นเดียวกับนีโอ แต่ไฟสงครามที่ร้อนยิ่งกว่าของแอนเดอร์ตันกลับลุกโชนอยู่ในห้วงคำนึง เขาต้องทุ่มเทรี้พลเป็นอันมากเพื่อยึดที่มั่นตัวตนแห่งปัจจุบันและฐานภาพภายภาคหน้าในใจเขาเอง แอนเดอร์ตันต้องหักใจดิบเลือกเดินไปตามทางแพร่งใดแพร่งระหว่าง สิ่งที่เชื่อกับ สิ่งที่เห็น จะลุยไปตามเงื่อนงำเหนือความคาดหมายและยังไม่เป็นที่แจ่มแจ้ง หรือจะปล่อยตัวไปตามยถากรรมท่ามกลางซากปรักในห้วงความรู้สึก แม้จะมีต้นทุนสูงและต้องอาศัยปรีชาญาณขั้นเอกอุ แต่แอนเดอร์ตันก็ตัดสินใจก้าวกระโดดครั้งใหญ่ในการพิสูจน์ศรัทธาmnr-rpt-0071

การบำเพ็ญทุกรกิริยาของเจ้าไร้ศาล สมภารไร้วัดเริ่มต้นด้วยการปลงสังขารไล่ตั้งแต่ดวงตา เพื่ออุปสมบทสู่นิกายใหม่ การเปลี่ยนดวงตาส่งผลให้เขาต้อง”งมโข่งอยู่ในความมืด” และนับเป็นการสร้างอุปลักษณ์ว่าด้วย การบอด ชนิดเข้าตากรรมการเต็ม ๆ ความมืดบอดไม่ได้เกิดแก่แอนเดอร์ตันฝ่ายเดียว เครื่องตรวจม่านตาในระบบป้องกันของพรีไครม์ก็พลอยบอดบื้อตามไปด้วย ปฏิบัติการฉกลูกเสือในถ้ำเสือจึงลุล่วง หลังจากต้องใจหายใจคว่ำกับการเอาตัวรอดจากหูตาหน่วยไล่ล่าของพรีไครมทั้งที่แอนเดอร์ตันยังไม่ทันตื่นจากฝันร้ายและได้ฟื้นสภาพร่างกายจากการศัลยกรรมดวงตาอันสยดสยอง

mnr-rpt-013ภายในแอ่งชุบเลี้ยงพรีค๊อกอันเป็นเสมือนอุโบสถของนิกายใหม่ ตาคู่ใหม่ของแอนเดอร์ตันพาให้เขาพบทางสว่างและศรัทธาที่มีลมหายใจมีตัวเป็น ๆ อย่างอกาธา แฝดคนละฝาพากันหนีออกจากที่ทำการพรีค๊อกมาตามทางซึ่งดูคล้ายช่องคลอด ควรกล่าวด้วยว่าของเหลวในแอ่งอภิบาลพรีค๊อกยิ่งดูคล้ายจะทำหน้าที่ไม่ต่างกับน้ำคร่ำในครรภ์ ใน The Matrix ก็มีอุปลักษณ์ว่าด้วยน้ำกับการเกิดใหม่เช่นกัน คือ ในฉากที่นีโอถูกบ้วนออกมาจากกระเปาะอนุบาลออกมาสู่โลกความจริงอันโสมม ในกรณีของ Minority Report ภาพแอนเดอร์ตันกับพรีค็อกไหลทะลักออกมาจากพรีไครม์ คือการตกฟากครั้งใหม่ของคนทั้งสอง

ในการหลบหนีแอนเดอร์ตันประคับประคองอกาธาราวกับเป็นรูปบูชาเทพเจ้า ในวงแขนของเขาคือสังขารอันปวกเปียกแต่เปี่ยมพลัง อกาธาเป็นดวงตาแก่เขาและเขาเป็นแขนขาให้เธอ จากประสิทธิภาพของอกาธาในการประมวลนิมิตเพื่อกำหนดพิกัดและจังหวะอันละเอียดอ่อนของกิจกรรมในชีวิตประจำวันของผู้คนและวัตถุสิ่งของ ไม่ว่าจะเป็นฝีก้าว การรั้งชะลอ การหยิบยื่น ลูกโป่ง ร่ม ไม่เพียงสะท้อนว่าเป็นการหลบหนีโดยใช้ญาณทิพย์เป็นเครื่องนำทางอย่างแท้จริง หากคนดูยังถึงบางอ้อและบางอึ้งในบัดนั้นเองว่าเหตุใดเธอจึงได้ชื่อว่าเป็นพรีค็อกมือวางอันดับหนึ่งและทำไมเครื่องให้กำเนิดนิมิตพยากรณ์ถึงขาดเธอไม่ได้ อกาธามองทะลุถึงพลวัตรของสรรพสิ่ง เหตุผิดสังเกตเพียงชั่วแว่บก็มากพอที่เธอจะนำมาปะติดปะต่อขยายผล เธอยังเปี่ยมด้วยน้ำจิตน้ำใจต่อผู้คนตามรายทางอีกด้วย mnr-rpt-005แอนเดอร์ตันกระเตงเธอไปไหนต่อไหนอย่างไม่รู้จักเหน็ดจักเหนื่อยเพื่อเข้าถึงความจริง พร้อมกันนั้นอกาธาก็ถ่ายเทบทเรียนการเข้าถึงความเป็นมนุษย์แก่แอนเดอร์ตัน เพราะศรัทธาย่อมไม่เคยสิ้นหวังที่จะเห็นผู้มีใจเปี่ยมศรัทธาเลือกทำในสิ่งที่ถูกที่ควรจากมุมของแอนเดอร์ตันเองและของบรรดาแพะรับบาปจากพรีไครม์ซึ่งไม่เคยเฉลียวใจว่าตนก็มีเจตจำนงเสรีอยู่กับตัว อาจมองว่าแอนเดอร์ตันเดินมาถูกทางแล้ว

แต่ความเป็นรัศมีความเป็นผู้ปลดปล่อยมาเปล่งอาบทั่วเรือนร่างแอนเดอร์ตันจริง ๆ เอาในฉากสุดท้าย จากภาพกุมารและกุมารีพรีค็อกสบายใจเฉิบอยู่กับการเอกเขนกอ่านหนังสืออยู่ในกระท่อมแทนจะถูกดองอยู่ในน้ำเหมือนแต่ก่อน

บัดนั้นเราเพิ่งได้คิดว่ามนุษย์ไม่พึงใช้ศรัทธาเป็นเครื่องช่วยพยากรณ์ หากควรแปรเป็นแรงบันดาลใจให้กล้ารีดศักยภาพของตนออกมาใช้ ย้อนไปยังเหตุการณ์ตอนอกาธาพ้นมาจากแอ่งบริบาลมาหยก ๆ เธอละล่ำละลักสารภาพกับแอนเดอร์ตันทันทีว่า เธอเหนื่อยล้ากับอนาคตเหลือเกิน มาบัดนี้ด้วยอานิสงส์จากการพิสูจน์ศรัทธาครั้งใหญ่ของแอนเดอร์ตัน เธอคงได้สุขสมกับปัจจุบัน(พร้อมกับมีผมขึ้นคลุมเต็มหัว)เสียที  กล่าวในส่วนของแอนเดอร์ตัน การสมาทานหลักไตรลักษณ์ช่วยปลดปล่อยเขาจากอดีต ตั้งตนอยู่ในความไม่ประมาทและเสพสุขได้ตามอัตภาพ แม้ภาพสุดท้ายที่เขายืนตระกองกอดภรรยาผินหน้ามองสายฝนเบื้องนอกจะออกมาหวานซึ้งชวนเลี่ยนอยู่บ้าง แต่เมื่อเห็นเขาลูบไล้ครรภ์ใบแก่ของภรรยาไปด้วยก็ให้ตระหนักได้ว่า เขาไม่เพียงเลิกทำตัวหนักแผ่นดิน แต่ยังหันมาผลิตทายาทตัวน้อย ๆ เพื่อเพิ่มสัดส่วนความบริสุทธิ์งดงามประดับไว้ในโลก

mnr-rpt-001

แอนเดอร์ตันมาถึงจุดนี้ได้เพราะเขาเลิกยึดติดภาพจากดวงตาคู่เดิม คนเราจำต้องสลัดมุมมองเก่า ๆ ทิ้งไม่ช้าก็เร็ว ถึงจะมะงุมมะงาหรา มืดแปดด้านอยู่สักพักและอาจต้องเผชิญทุกข์จากการนั้นบ้าง แต่ก็เพื่อขจัดความหลงและความประมาทในการรับมือกับอนาคต Minority Report นำหลักไตรลักษณ์และความศรัทธามาประยุกต์เล่าได้ถึงแก่นพอตัว การมีตาแต่ถ้าหามีแววไม่ ย่อมไม่อาจรู้เท่าทันแม้แต่สภาพจิตใจของตนเอง ผู้ไม่รู้จักกระทั่งตัวเองไหนเลยจะรู้จักคนอื่น ก็สู้อย่ามีเสียดีกว่า หากการอยู่ในที่มืดจะเอื้อให้ตาในได้เล็งเห็นทุกขเวทนาอันบังเกิดแก่ตนและผู้อื่น ในทางตรงกันข้าม ตลอดเส้นทางการต่อสู้ของนีโอใน The Matrix เขาไม่เคยต้องว่อกแวกหรืออ่อนอกอ่อนใจกับศึกในอก รวมถึงหาได้มีการเปลี่ยนแปลงชนิดพลิกฟ้าพลิกแผ่นดินมาทดสอบความใจถึงอันถือเป็นดัชนีบ่งบอกวิวัฒนาการในภูมิทัศน์ทางจิตวิญญาณของหนุ่มหน้ามนคนพิสมัยชุดดำ อย่างไรก็ดีเห็นแก่อกาธาผู้มีศรัทธาเปี่ยมล้นต่อความเป็นมนุษย์ เราไม่ควรสิ้นหวังกับนีโอและควรเปิดโอกาสให้เขาได้ไปฝึกปรือกระบวนยุทธทางโลกุตรธรรม ให้เฉียบฉมังพอฟัดพอเหวี่ยงกับกระบวนท่าวิทยายุทธอันไร้เทียมทานอยู่แล้ว ก่อนกลับมาค้นหาแก่นธรรมต่อ ก็ได้แต่หวังว่าอุบาสกผู้กำกับจะไม่เห็นกงจักรเป็นดอกบัวและทอดกฐินเป็นคลังแสงสรรพาวุธเต็มอัตราศึกแก่นีโอ ด้วยหวังจะเป็นการทำนุบำรุงความแก่กล้าบารมีแก่นีโอ

mtx-0032

แปลจาก Rhee, Rebecca. “Priests in Black: Anderton vs. Anderson”. http://metaphilm.com/comments.php?id=126_0_2_0_C

Written by enyxynematryx

December 24, 2007 at 1:36 am

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: